Kolorektal kanser belirtileri erken evrede çoğu zaman belirti vermeden ilerleyebilir. Bu nedenle birçok hasta, hastalık belirli bir aşamaya ulaşana kadar herhangi bir şikâyet hissetmeyebilir.
Belirtiler ortaya çıktığında ise çoğu zaman hemoroid, gastrit, bağırsak enfeksiyonu veya irritabl bağırsak sendromu gibi daha sık görülen hastalıklarla karıştırılabilir. Bu nedenle uzun süren veya açıklanamayan şikâyetlerin mutlaka değerlendirilmesi gerekir.
Kolorektal kanserin belirtileri tümörün yerleşim yerine, büyüklüğüne ve hastalığın evresine göre değişebilir.
İçindekiler
- Dışkıda Kanama
- Bağırsak Alışkanlıklarında Değişiklik
- Dışkının İncelmesi
- Tam Boşalamama Hissi
- Karın Ağrısı
- Şişkinlik ve Gaz Yakınmaları
- Kansızlık
- Nedensiz Kilo Kaybı
- Halsizlik ve Yorgunluk
- Bulantı ve Kusma
- Bağırsak Tıkanıklığı
- Karaciğer ve Akciğer Metastazlarına Bağlı Belirtiler
- Hangi Belirtilerde Mutlaka Doktora Başvurulmalıdır?
- Belirti Olmadan da Kolorektal Kanser Olabilir mi?
- Kolorektal Kanser Belirtileri Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Dışkıda Kanama
Dışkıda kanama görülmesi kolorektal kanserin en önemli belirtilerinden biridir.
Kanama:
- Parlak kırmızı renkte olabilir.
- Koyu kırmızı renkte olabilir.
- Dışkıya karışmış şekilde görülebilir.
- Gözle fark edilmeyecek kadar az miktarda olabilir.
Birçok hasta bu durumu hemoroide bağlayarak doktora başvurmayı geciktirmektedir. Özellikle 40 yaş üzerindeki bireylerde açıklanamayan rektal kanama mutlaka araştırılmalıdır. Kanama görülen her hastada kanser bulunmaz; ancak kanser mutlaka dışlanmalıdır.
Bağırsak Alışkanlıklarında Değişiklik
Uzun süredir düzenli çalışan bağırsak sisteminde ortaya çıkan değişiklikler önemli olabilir. Özellikle bağırsak alışkanlıklarında değişiklik, kolorektal kanser açısından dikkatle değerlendirilmesi gereken bulgulardan biridir.
Özellikle:
- Yeni başlayan kabızlık
- İnatçı ishal
- Kabızlık ve ishal ataklarının dönüşümlü görülmesi
- Dışkılama sıklığında değişiklik
dikkatle değerlendirilmelidir. Birkaç gün süren geçici değişiklikler genellikle enfeksiyon veya beslenme ile ilişkilidir. Ancak haftalar boyunca devam eden değişiklikler ileri inceleme gerektirir.
Dışkının İncelmesi
Bağırsak lümenini daraltan tümörlerde dışkının şekli değişebilir. Bu durum halk arasında kalem dışkılama olarak da tarif edilebilir.
Bazı hastalar “Eskiden normal dışkılarken son aylarda dışkım inceldi.” şeklinde tarifte bulunurlar. Özellikle rektum ve sigmoid kolon tümörlerinde görülebilir. Tek başına tanı koydurucu değildir ancak mutlaka değerlendirilmesi gereken bir bulgudur.
Tam Boşalamama Hissi
Özellikle rektum kanserlerinde hastalar sık olarak:
- Sürekli tuvalete gitme isteği
- Dışkıladıktan sonra boşalamama hissi
- Makatta dolgunluk hissi
tarif edebilir. Bu durum tıp dilinde tenesmus olarak adlandırılır. Rektum tümörlerinin önemli belirtilerinden biridir.
Karın Ağrısı
Karın ağrısı, kolorektal kanserlerde sık görülen ancak özgül olmayan bir belirtidir.
Ağrı:
- Künt
- Sürekli
- Kramp tarzında
- Yemeklerden sonra artan
şekilde olabilir. İleri evre hastalarda bağırsak daralmasına bağlı kolik tarzında ağrılar görülebilir. Özellikle yeni başlayan ve açıklanamayan karın ağrıları göz ardı edilmemelidir.
Şişkinlik ve Gaz Yakınmaları
Bağırsak pasajının bozulduğu durumlarda:
- Karında şişkinlik
- Gaz çıkaramama
- Dolgunluk hissi
ortaya çıkabilir. Bu belirtiler çoğu zaman fonksiyonel bağırsak hastalıkları ile karıştırılır. Ancak uzun süre devam eden ve giderek artan şikâyetlerde ileri inceleme yapılmalıdır.
Kansızlık
Özellikle sağ kolon kanserlerinde kanama çoğu zaman gözle fark edilmez. Uzun süre devam eden gizli kan kaybı sonucunda demir eksikliği anemisi gelişebilir.
Belirtiler:
- Halsizlik
- Çabuk yorulma
- Çarpıntı
- Baş dönmesi
- Nefes darlığı
şeklinde ortaya çıkabilir. Özellikle erkeklerde ve menopoz sonrası kadınlarda açıklanamayan demir eksikliği anemisi mutlaka kolorektal kanser açısından araştırılmalıdır.
Nedensiz Kilo Kaybı
Diyet yapmadan kilo vermek önemli bir uyarı işaretidir. Kolorektal kanser ilerledikçe:
- İştah azalması
- Metabolik değişiklikler
- Tümör yükünün artması
nedeniyle kilo kaybı görülebilir. Özellikle son 6 ay içerisinde istemsiz olarak vücut ağırlığının %5-10'unun kaybedilmesi dikkatle değerlendirilmelidir.
Halsizlik ve Yorgunluk
Kolorektal kanserli hastaların önemli bir kısmında:
- Sürekli yorgunluk
- Enerji kaybı
- Performans düşüklüğü
görülebilir. Bu durum çoğu zaman kansızlık veya sistemik hastalık yükü ile ilişkilidir.
Bulantı ve Kusma
Hastalığın ilerlediği durumlarda bağırsak daralabilir veya tamamen tıkanabilir. Bu durumda:
- Bulantı
- Kusma
- Karın şişliği
- Gaz ve dışkı çıkaramama
ortaya çıkabilir. Bu belirtiler acil değerlendirme gerektirebilir.
Bağırsak Tıkanıklığı
Bazı hastalarda kolorektal kanser ilk kez bağırsak tıkanıklığı ile ortaya çıkar.
Belirtiler:
- Şiddetli karın ağrısı
- Kusma
- Karında belirgin şişlik
- Gaz çıkaramama
- Dışkılayamama
şeklindedir. Bu durum acil tedavi gerektiren ciddi bir tablodur.
Karaciğer ve Akciğer Metastazlarına Bağlı Belirtiler
Hastalık ileri evrede uzak organlara yayılmış olabilir. Bu durumda belirtiler, yayılımın olduğu organa göre değişebilir.
Karaciğer metastazı durumunda:
- Sağ üst kadran ağrısı
- Karında dolgunluk
- Sarılık
görülebilir.
Akciğer metastazı durumunda:
- Öksürük
- Nefes darlığı
- Göğüs ağrısı
ortaya çıkabilir.
Hangi Belirtilerde Mutlaka Doktora Başvurulmalıdır?
Aşağıdaki belirtilerden biri varsa gecikmeden değerlendirme önerilir:
- Dışkıda kan görülmesi
- Yeni başlayan kabızlık veya ishal
- Dışkının incelmesi
- Açıklanamayan demir eksikliği anemisi
- İstemsiz kilo kaybı
- Sürekli karın ağrısı
- Tam boşalamama hissi
- Ailede kolon kanseri öyküsü bulunması
Belirti Olmadan da Kolorektal Kanser Olabilir mi?
Evet. Kolorektal kanserin en önemli özelliklerinden biri erken evrede hiçbir belirti vermeden ilerleyebilmesidir. Bu nedenle belirti beklemek yerine düzenli tarama yaptırmak çok daha önemlidir.
45 yaşından itibaren uygun bireylerde tarama programlarına başlanması önerilmektedir. Özellikle ailede kolon kanseri öyküsü, dışkıda kanama, açıklanamayan kansızlık veya bağırsak alışkanlıklarında uzun süren değişiklik varsa değerlendirme daha erken yaşlarda da gündeme gelebilir.
Kolorektal Kanser Belirtileri Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Kolorektal kanser nedir?
Kolorektal kanser, kalın bağırsak (kolon) veya rektumdan kaynaklanan kötü huylu tümörlerdir.
Kolon ve rektum kanseri aynı hastalık mıdır?
Benzer özellikler taşırlar ancak tedavi yaklaşımları farklı olabilir. Özellikle rektum kanserinde radyoterapi daha önemli rol oynar.
Kolon kanserinin ilk belirtisi nedir?
En sık belirtiler:
- Dışkıda kan
- Bağırsak alışkanlığında değişiklik
- Kansızlık
- Karın ağrısı
olarak görülür.
Dışkıda kan her zaman kanser anlamına gelir mi?
Hayır. Hemoroid, fissür ve diğer bağırsak hastalıkları da kanamaya neden olabilir. Ancak mutlaka değerlendirilmelidir.
Kolon kanseri ağrı yapar mı?
Erken evrede çoğu zaman ağrı yapmaz. İleri evrede karın ağrısı gelişebilir.